Nauki Techniczne

Archives of Environmental Protection


Archives of Environmental Protection | 2011 | vol. 37 | No 1 |


The prevalence of heavy metals in wastewater is the cause of death of numerous organisms which take part in biological treatment of wastewater, that is why the aim of the study has been to asses the influence of cadmium and copper ions upon the microfauna of activated sludge. 5, 10, 50, and 100 mg/l of Cd2+ and Cu2+ were added into the samples of activated sludge and then, after 24 hours, the microscopic observations of activated sludge microfauna were carried out, and all changes concerning the amount of microfauna, functional groups, and species composition were determined. The results obtained allowed to find a high level of toxicity of Cd2+ and Cu2+ ions to activated sludge microfauna, which resulted in the changes in the value of the Sludge Biotic Index and classes of sludge, survivability of microfauna, and reduction in the number of taxonomic units. It was observed that Cu2+ ions are more toxic to activated sludge microfauna than Cd2+ ions in identical doses. Organisms sensitive to Cd2+ and Cu2+ ions have been found to be testate amoebae, Aspidisca sp. and Epistylis sp., as well as organisms relatively sensitive to tested metals, which turned out to be ciliates of Opercularia and Vorticella convalaria genera.

Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Piotr Krupa
Aleksandra Smyłła
Maciej Kostecki
Beata Malinowska
Anna Kliś


In this paper, we present results indicating ozone effect on visible plants response as well as on other parameters, such as dry weight, chlorophyll concentration, cell membrane stability and salicylic acid content in bioindicator plants. Ozone-resistant and -sensitive clones of white clover (Trifolium repens L. cv. "Regal") were used in the investigations. The experiment was carried out in ambient air conditions of the Wielkopolska province (Poland) in 2005 growing season. The exposure led to changes in the level of plant response parameters that might be used as potential biomarkers of oxidative stress triggered by tropospheric ozone in ambient air conditions.

Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Janina Zbierska
Klaudia Borowiak
Kinga Drzewiecka
Piotr Goliński
Monika Malicka
Barbara Andrzejewska


Aluminium is one of the main soil components. Usually it is a part of non-toxic aluminosilicates but in low pH values its mobility is higher and - especially in monomeric form is toxic for plants. Selenium is an essential element necessary for animals and humans. Its compounds have anticancer and anti mutagenic character. However, its high uptake from environment, e.g. with food or water could lead to various diseases including embryonic deformity, decreased hatchling survival and death to aquatic organisms. Soil contamination with aluminium leads to disturbances in plant growth as a result of low calcium and magnesium uptake. High concentrations of selenium lead to its accumulation in plant tissues what is the beginning of selenium fate in food chain. In this work a cultivated layer of soils located near five industry plants in the town of Opole (southern Poland) were investigated. Aluminium and selenium content in soils is an effect of two factors: its natural occurrence in rocks (natural content) and human activity - especially chemicals from agriculture, industrial and transport pollutants. Aluminium was determined in the range of 3440 to 14804 mg/kg d.w. Obtained results of selenium concentration covered the range from 27.1 to 958.1 μg/kg d.w. These results are slightly higher than concentrations noted in natural or non-polluted soils, but still low. These amounts of selenium could have more positive than negative effects. Aluminium and selenium concentrations were discussed concurrently with base soils parameters, such as pH, EC and granulometric fractions composition.

Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Magdalena Senze
Tomasz Ciesielczuk
Grzegorz Kusza
Monika Kowalska-Góralska


A prospective brown coal mine "Legnica" is to be responsible for forming a depression funnel which can cover "Ścinawskie Swamps" where 26 herbaceous plant species forming 7 communities were recognized, among others: Phragmitetum australis, Caricetum gracilis and Acoretum calami. Investigated wetland characterizes changeable level of water which brings about the presence of as many as 30.77% species connected with Molinio-Arrhenatheretea class. The half of taxa belongs to synantropic species, while 50% are non - synantropic ones. The area of "Ścinawskie Swamps" can be assessed as featuring moderately high nature values and, therefore worth further protection as ecological areas.

Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Anna Koszelnik-Leszek
Klara Tomaszewska
Mariola Czak


The paper presents microbiological characteristic of sewage sludge composted in controlled conditions together with biowastes (wheat, maize and rapeseed straw, sawdust and refined glycerol). An experiment was carried out in which the material was mixed at appropriate weight proportions and then placed in bioreactor chambers of constant air flow (4 lźmin-1). The performed composting process aimed at determining the developmental dynamics of heterotrophic bacteria, molds, actinomycetes as well as bacteria from Salmonella genus and Enterobacteriaceae family. Microbiological analyses were performed on selective substrates using Koch's plate method. Moreover, using the floatation method, the presence of live eggs of ATT (Ascaris spp., Trichuris spp., Toxocara spp.) intestinal parasites was assessed and levels of dehydrogenase activity were determined using 1% triphenylotetrazole chloride as a substrate. It was concluded, on the basis of the obtained research results, that the composting process reduced bacterial counts of heterotrophic bacteria, molds and the activity of dehydrogenases activity in all experimental treatments. On the other hand, no reduction was observed in quantities of actinomycetes in the composted materials whose changes in numbers were found to correlate positively most strongly with levels of dehydrogenases activity. In addition, it was found that changes in numbers of the analysed groups of microorganisms depended, primarily, on the pH value and concentrations of ammonia released from the composted materials. Furthermore, the obtained research results also revealed that the sewage sludge used in the experiment did not contain Salmonella spp. bacteria and live eggs of ATT intestinal parasites, and that the composting process reduced completely numbers of bacteria from the Enterobacteriaceae family in all compost treatments. The obtained composts fulfilled all sanitary standards complying with the requirements issued by the Minister of Agriculture and Rural Development (2008) as well as with the EU regulation (EC) No. 185/2007 from February 2007 changing EEC regulations No. 809/2003 and No. 810/2003 connected with the extension of the period of transitional requirements for composting and biogas plants as provided by the EU regulation No. 1774/2002 of the European Parliament and Council.

Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Agnieszka Wolna-Maruwka
Krzysztof Pilarski


The paper presents results of floristic investigation conducted within the territory of post-industrial spoil heaps connected with zinc and lead products manufacturing. The flora of specific technogenic habitats was analyzed with regard to geographical-historical groups and syntaxonomic classification. For each species, the following characteristics were determined: a life form according to the classification of Raunkiaer, means of seed spreading and types of mycorrhiza for each species based on the literature. On the two heaps, a total of 257 species of vascular plants belonging to 59 families were found. Only 92 species occurred on both sites, which is 36% of all plants recorded. The most numerous families are: Asteraceae (45 species) and Poaceae (28 species). Apophytes dominate in the flora of spoil heaps (70.9%). Hemicryptophytes are the most numerous group and therophytes are also abundant. Ruderal (belonging to Artemisietea vulgaris and Stelarietea mediae) and meadow species (belonging to Molino-Arrhenatheretea) dominate on both post-industrial dumps. Xerothermal species (belonging to Festuco-Brometea) are also fairly numerous (6.7%). Their presence is related to the specific habitat conditions. The anemochoric species dominate in the flora of dumps. The high proportion of mycorrhizal plants was recorded. Finally, reclamation interventions which were carried out on the H2 spoil heap are discussed.

Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Kaja Skubała


In the present paper we show results of our research on the contents of selected heavy metals in the surface and subsurface water layers of the estuarine lake Gardno. Obtained results show that there are substantial differences between concentrations of lead, copper and zinc in surface microlayer and subsurface waters. We observed that the surface microlayer is capable of accumulating much higher amounts of these metals than the subsurface waters. Analysis of seasonal changes in heavy metal concentrations in surface microlayers and subsurface waters shows some periodicity of these changes.

Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Jan Trojanowski
Józef Antonowicz


Ammonia-oxidizing bacteria communities were evaluated in a completely mixed, laboratory scale membrane reactor (MBR) working under anoxic conditions for 5 months. The microorganisms in activated sludge were fed a synthetic medium containing 66-150 mg NH4 +-N/l. The age of the activated sludge in MBR was 50 days and the hydraulic retention time (HRT) was 3.3 days. The estimation of the diversity and complexity of the AOB community together with the identification of the dominant bacteria in the activated sludge under anoxic conditions were performed using denaturing gradient gel electrophoresis (DGGE) and DNA sequencing. Molecular analysis of the microbial community carried out with two microbial molecular markers, 16S rRNA gene and amoA gene, suggested that nitrification was led by a Nitrosomonas-like species. In the biocenosis of the investigated bioreactor, oxygen was the crucial selective parameter. The results obtained in this work showed that amoA gene research is more suitable to study the stability and effectiveness of ammonia oxidation. This information emphasizes the necessity of the usage of molecular markers based on functional genes instead of ribosomal ones in order to present the actual state of the process performed in bioreactors. It was also stated that Nitrosomonas -like bacteria are able to perform nitritation even in anoxic environment, that is probably the reason why these bacteria are the most common AOB in different bioreactors.

Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Aleksandra Ziembińska
Sławomir Ciesielski
Anna Raszka
Korneliusz Miksch


The aim of the work was to estimate the influence of plants mycorrhizas on the number of hydrocarbons degrading bacteria, saprophytic bacteria and molds fungi during the remediation of the soil samples contaminated with used engine oil. The investigation were carried out in laboratory conditions. Nine modifications of the soil substrate were prepared and divided into three groups: the first one - without used engine oil; the second one - with 10% (w/w) of used engine oil; the third one - with 25% (w/w) of used oil. In each group one sample was sown with ribwort, one was inoculated with living spores of mycorrhizal fungi and sown with ribwort, and the third one was left without plants and mycorrhizal fungi. The sample of the uncontaminated soil was the control. The investigation showed a significant effect of used engine oil, the presence of ribwort and mycorrhizal fungi on the number of soil microorganisms. The increase of the number of hydrocarbons degrading bacteria, in respect to the control sample was observed in the used engine oil contaminated samples. The seeding of soil samples with plants and additional inoculation with spores of mycorrhizal fungi stimulated the increase of the number of microorganisms in the all studied groups.

Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Anna Małachowska-Jutsz
Joanna Rudek
Weronika Janosz


This article presents test results for hydraulic conductivity and porosity structure of hardening slurries prepared of Portland cement, betonite, water and fluidal ashes from the combustion of hard and brown coal. The slurries were exposed to persistent filtering action (180 days) of liquids chemically aggressive to cement binders, i.e. distilled water, 0.5% solution of nitric acid, 1% solution of sodium sulphate, 1% solution of magnesium nitrate and 1% solution of ammonium nitrate. Samples exposed to filtration of tap water constituted the reference base. The research was into relations between hydraulic conductivity and pore structure parameters in slurries, as well as into the influence of the type of aggressive medium on leak tightness of slurries (their porosity and hydraulic conductivity).

Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Paweł Falaciński



Czesława Rosik-Dulewska

Editorial Advisory Board
Michał Bodzek
Katarzyna Juda-Rezler
Korneliusz Miksch

Assistant Editor
 Jerzy Szdzuj

Editorial Board:

Lucjan Pawłowski

Brian A. Bolto (Australia)
Hubert Bril (France)
Bart Van der Bruggen (Belgium)
Zhihong Cao (China)
Pen-Chi Chiang (R.O.C.)
Wolfgang Frenzel (Germany)
Reinhard F. Hüttl (Germany)
Piotr Kowalik (Poland)
Joanna Kyzioł-Komosińska (Poland)
Rajmund Michalski (Poland)
Anuska Mosquera Corral (Spain)
Takashi Nakamura (Japan)
Józef M. Pacyna (Norway)
Wim H. Rulkens (The Nederlands)
Corrado Sarzanini (Italy)
Hans Martin Seip (Norway)
Jan Siuta (Poland)
Jerzy Sobota (Poland)
Joanna Surmacz-Górska (Poland)
Jadwiga Szczepańska (Poland)
Christopher G. Uchrin (USA)
Tomasz Winnicki (Poland)
Xiaoping Zhu (USA)
Jerzy Zwoździak (Poland) 


Institute of Environmental Engineering of the Polish Academy of Sciences
ul. M. Skłodowskiej-Curie 34, 41-819 Zabrze, Poland
Tel.: +48-32-271 64 81      Fax: +48-32-271 74 70

Instrukcje dla autorów

Instrukcja dla Autorów
Archives of Environmental Protection jest kwartalnikiem wydawanym wspólnie przez Instytut Podstaw Inżynierii Środowiska PAN oraz Komitet Inżynierii Środowiska PAN. Dzięki współpracy z gronem wybitnych naukowców z całego świata, chcemy oddawać w ręce czytelników starannie wyselekcjonowane, najciekawsze i najbardziej wartościowe teksty, prezentujące najnowszy stan badań w zakresie inżynierii i ochrony środowiska.
Zakres tematyczny
W czasopiśmie publikowane są przede wszystkim oryginalne prace badawcze, dotyczące takich zagadnień jak:
- Ocena jakości powietrza oraz jego oczyszczanie, ochrona przed zanieczyszczeniem powietrza;
- Technologie oczyszczania ścieków oraz przeróbki osadów ściekowych;
- Technologie w gospodarce odpadami w zakresie unieszkodliwiania/odzysku;
- Hydrologia, ocena jakości wód, oczyszczanie wód;
- Ochrona, rewitalizacja i remediacja gleb;
- Przemiany i transport zanieczyszczeń organicznych/nieorganicznych w środowisku;
- Techniki pomiarowe stosowane w inżynierii i monitoringu środowiska;
- Inne zagadnienia wiążące się bezpośrednio z inżynierią i ochroną środowiska.
Przyjmujemy również prace przeglądowe mające charakter „critical review”, czyli krytycznego przeglądu aktualnego stanu wiedzy na dany temat związany bezpośrednio z tematyką ochrony i inżynierii środowiska.
W przypadku braku pewności czy Państwa artykuł mieści się w zakresie tematycznym czasopisma, prosimy o przesłanie abstraktu na adres mailowy:
Przygotowanie artykułu
Materiały przekazywane do redakcji powinny być przygotowane zgodnie z podanymi niżej wytycznymi:
• Całość artykułu (wraz z rysunkami, tabelami, streszczeniem oraz bibliografią) nie powinna przekraczać objętości 20 stron. W przypadku przekroczenia wspomnianej objętości artykułu, zalecamy wcześniejszy kontakt z redakcją.
• Praca musi zostać przesłana do redakcji w języku angielskim.
• Artykuł powinien zostać złożony do redakcji w formacie doc lub docx w formie trzech plików: – text.doc – plik zawierający całość tekstu, bez tytułu, słów kluczowych, nazwisk autorów i afiliacji, bez tabel oraz rysunków; – figures.doc – plik zawierający wszystkie rysunki wraz z podpisami; – tables.doc – plik zawierający wszystkie tabele wraz z podpisami;
• Teksty należy przygotować w formacie A4; marginesy: 2,5 cm; czcionka: Times New Roman 12 pkt.; interlinia: 1,5. Tekst powinien zostać podzielony logicznie na rozdziały i podrozdziały zgodnie z ogólnie przyjętymi zasadami redagowania artykułów naukowych. W tekście powinny zostać oznaczone miejsca, w których umieszczone mają zostać tabele i rysunki.
• Opisy rysunków powinny być zwięzłe i czytelne, wykonane pismem odpowiedniej wielkości tak, aby zachować ich czytelność po zmniejszeniu. Prosimy o unikanie umieszczania na rysunkach opisów słownych, które zaleca się podać w podpisie lub tekście artykułu. Wykresy należy zamieszczać bez ramki, ale domknięte również z prawej strony. Legenda do wykresu powinna znajdować się pod nim i być zamieszczona również bez ramki.
• Tabele zawsze powinny być podzielone na kolumny. W przypadku tabel zawierających dużo wyników, muszą być one również podzielone na wiersze aby zachować ich czytelność.
• Literatura w treści artykułu powinna być cytowana poprzez podanie w nawiasie nazwiska i roku publikowania pracy np. (Nowak 2019). W przypadku dwóch autorów cytowanej pracy należy podać obydwa nazwiska połączone „and” oraz rok publikacji np. (Nowak and Kowalski 2019). W przypadku wielu autorów cytowanej pracy należy podać nazwisko pierwszego autora, skrót „et al.” i rok publikowania pracy np. (Kowalski et al. 2019). Gdy w jednym miejscu autor odnosi się do kilku publikacji należy poszczególne cytowania oddzielić przecinkiem np. (Kowalski et al. 2019, Nowak 2019, Nowak and Kowalski 2019). Źródła internetowe powinny być cytowane podobnie jak inne teksty, tj. należy podawać autora i rok powstania danej publikacji.
• Zestawienie cytowanej literatury powinno być zamieszczone na końcu artykułu, uporządkowane alfabetycznie według nazwiska pierwszego z autorów. Wykaz literatury powinien zostać sporządzony według następujących zasad:
1. Czasopismo: Nazwiska i inicjały imion. (rok). Tytuł Artykułu, Nazwa Czasopisma, wolumin, numer, strony, DOI. Przykład: Nowak, S.W., Smith, A.J. & Taylor, K.T. (2019). Title of article, Archives of Environmental Protection, 10, 2, pp. 93–98, DOI: 10.24425/aep.2019.126330.
2. Książka: Nazwiska i inicjały imion. (rok). Tytuł, Nazwa Wydawnictwa, miejsce i rok wydania. Przykład: Kraszewski, J. & Kinecki, K. (2019). Book Title, Prace i Studia, Zabrze 2019.
3. Praca zbiorowa pod redakcją: Nazwiska i inicjały imion autorów tekstu. (rok). Tytuł cytowanego rozdziału, in: Tytuł, nazwiska i inicjały imion redaktora/redaktorów. (Ed)/(Eds). Nazwa wydawnictwa, miejsce wydania, strony. Przykład: Reynor, J. & Taylor, K.T. (2019). Title of chapter, in: Title of the cited book, Kaźmierski, I. & Jasiński, C. (Eds.). Prace i Studia, Zabrze, pp. 145–189.
4. Źródła internetowe: Nazwiska i inicjały imion lub nazwa instytucji publikującej dany tekst. (rok). Tytuł, (adres strony (czas dostępu)). Przykład: Kowalski, M. (2018). Title, ( (03.12.2018)).
5. Patenty: Orszulik, E. (2009). Palenisko fluidalne, Patent polski: nr PL20070383311 20070910 z 16 marca 2009. Smith, I.M. (1988). U.S. Patent No. 123,445. Washington, D.C.: U.S. Patent and Trademark Office.
6. Materiały publikowane w języku innym niż angielski: Tytuły cytowanych materiałów powinny być przetłumaczone na język angielski. Na końcu przypisu, w nawiasie, powinna znaleźć się informacja na temat języka w jakim artykuł został opublikowany. Przykład:
Nowak, S.W. & Taylor, K.T. (2019). Title of article in English, Journal Name, 10, 2, pp. 93–98, DOI: 10.24425/aep.2019.126330. (in Polish)
Rozdział References powinien zawierać maksymalnie 30 pozycji w przypadku oryginalnych prac badawczych.
Przyjęcie artykułu do redakcji
Złożenie artykułu w redakcji jest równoznaczne z oświadczeniem Autora(ów), że praca nie była dotychczas publikowana i nie jest zgłoszona do publikacji w żadnym innym czasopiśmie. Autorzy przyjmują także odpowiedzialność za uzgodnienie wszystkich praw do jej zgłoszenia. Artykuły należy przesyłać drogą elektroniczną, poprzez Elektroniczny System Obsługi Redakcji, dostępny pod adresem internetowym: Prosimy o przesyłanie propozycji przynajmniej 4 potencjalnych recenzentów, w tym 2 z zagranicy, wraz z ich adresami e-mail.
Procedura recenzowania
Wszystkie nadesłane do redakcji artykuły oceniane są przez Kolegium Redakcyjne. Jeśli zostaną pozytywnie zaopiniowane przez co najmniej dwóch redaktorów, Redaktor Naczelna wraz z Redaktorami Działowymi dokonuje wyboru dwóch niezależnych recenzentów spośród autorytetów uznanych w danej dyscyplinie. Recenzenci zostają poproszeni o wykonanie recenzji, otrzymują tekst artykułu (bez danych personalnych autorów) oraz formularze recenzji obowiązujące w czasopiśmie, w uzasadnionych przypadkach poszerzone o dodatkowe pytania dotyczące artykułu. Czas oczekiwania na recenzje wynosi od 1 do 4 miesięcy.
Po zakończeniu procesu recenzowania Autorzy są informowani o jego wynikach oraz – jeżeli obie recenzje są pozytywne – proszeni o naniesienie sugerowanych poprawek. Następnie poprawiona praca jest weryfikowana przez redakcję pod kątem merytorycznym i edytorskim.
Akceptacja artykułu do druku
O przyjęciu pracy do druku decydują: opinie niezależnych recenzentów i akceptacja redakcji. Jeżeli w opinii recenzentów tekst wymaga dużych zmian, redakcja może zrezygnować z jego publikacji pomimo pozytywnych recenzji.
Po przyjęciu artykułu do druku Autorzy zostają o tym poinformowani, a także poproszeni o dokonanie opłaty za publikację oraz o przesłanie na adres redakcji wypełnionego oświadczenia o przekazaniu praw autorskich.
Weryfikacja językowa i korekta autorska
Wszystkie artykuły publikowane na łamach Archives of Environmental Protection przechodzą profesjonalną weryfikację językową. W przypadku bardzo wielu błędów językowych uniemożliwiających zrozumienie tekstu, artykuł zostaje odesłany do autorów z prośbą o ponowne przetłumaczenie wskazanych fragmentów lub – w skrajnych przypadkach – całości tekstu. Po weryfikacji językowej artykuł zostaje przygotowany do druku. Ostatnim etapem procesu publikacji jest korekta autorska. Autorzy otrzymują złożoną wersję artykułu z prośbą o naniesienie ostatnich poprawek.
Opłata za publikację
Redakcja czasopisma nie pobiera opłat za przyjęcie artykułu do procesu redakcyjnego. Koszt opublikowania artykułu w czasopiśmie wynosi:
• 20 EUR/80 zł za stronę czarno-białą lub w odcieniach szarości,
• 30 EUR/120 zł za stronę kolorową.
Wpłat w złotówkach należy dokonywać na nr konta:
Bank BGK.: 20 1130 1091 0003 9111 7820 0001
Wpłat w EUR należy dokonywać na nr konta:
Bank BGK.: 20 1130 1091 0003 9111 7820 0001
IBAN: PL 20 1130 1091 0003 9111 7820 0001
Prosimy o każdorazowe informowanie Redakcji o dokonaniu opłaty za publikację oraz o przesyłanie danych niezbędnych do wystawienia faktury.
Archives of Environmental Protection
Instytut Podstaw Inżynierii Środowiska PAN
ul. M. Skłodowskiej-Curie 34
41-819 Zabrze
Tel.: +48-32-271 64 81
Fax: +48-32-271 74 70

Polityka Open Access

Archives of Environmental Protection jest czasopismem wydawanym w wolnym dostępie na licencji CC BY-NC-SA 4.0.

Archives of Environmental Protection is an open access journal with all content available with no charge in full text version. The journal content is available under the licencse CC BY-NC-SA 4.

Dodatkowe informacje

Abstracting & Indexing

Archives of Environmental Protection is covered by the following services:

AGRICOLA (National Agricultural Library)



Baidu Scholar


CABI (over 50 subsections)

Chemical Abstracts Service (CAS) - CAplus

Chemical Abstracts Service (CAS) - SciFinder

CNKI Scholar (China National Knowledge Infrastructure)



DOAJ (Directory of Open Access Journals)

EBSCO (relevant databases)

EBSCO Discovery Service

Engineering Village

FSTA - Food Science & Technology Abstracts

Genamics JournalSeek



Google Scholar

Index Copernicus


Japan Science and Technology Agency (JST)


Journal Citation Reports/Science Edition


KESLI-NDSL (Korean National Discovery for Science Leaders)

Microsoft Academic

Naviga (Softweco)

Primo Central (ExLibris)

ProQuest (relevant databases)






Summon (Serials Solutions/ProQuest)


TEMA Technik und Management

Ulrich's Periodicals Directory/ulrichsweb

WanFang Data

Web of Science - Biological Abstracts

Web of Science - BIOSIS Previews

Web of Science - Science Citation Index Expanded

WorldCat (OCLC)

Ta strona wykorzystuje pliki 'cookies'. Więcej informacji